Hyperliquid mở ra câu chuyện mới, HIP-4 chính thức khai trương

TradeXYZ hôm nay công bố ra mắt thị trường dự đoán Events do chính họ triển khai, với tên triển khai là txyz. Các hợp đồng đầu tiên bao gồm Up/Down cho cổ phiếu, hàng hóa và Pre-IPO, sau đó sẽ bổ sung thêm các sự kiện thể thao, chính trị và kinh tế.

Nhà giao dịch có thể nắm giữ tài sản giao ngay, vay USDC, giao dịch hợp đồng vĩnh cửu Pre-IPO trong cùng một tài khoản, rồi dùng thị trường sự kiện để phòng ngừa rủi ro báo cáo tài chính hoặc đặt cược vào kết quả thể thao.

Thị trường dự đoán của Hyperliquid kể từ khi mở triển khai vẫn chưa tạo được tiếng vang lớn, nhưng sự gia nhập của TradeXYZ đã mang lại hy vọng cho cộng đồng, bởi đội ngũ này từng gần như một mình đưa Hyperliquid vào tầm ngắm của tài chính truyền thống.

Sự ra mắt của Events cũng chính thức mở ra cuộc cạnh tranh giữa các bên triển khai HIP-4.

Những người chủ thị trường khác nhau

HIP-4 là đề xuất cải tiến mà Hyperliquid thiết kế cho thị trường dự đoán. Một câu hỏi dễ xuất hiện nhất là: Hyperliquid thực ra đã triển khai thị trường HIP-4 của riêng mình, vậy tại sao TradeXYZ vẫn có thể triển khai thêm một bộ nữa?

Câu trả lời nằm ở sự phân công giữa tầng giao thức và tầng vận hành thị trường.

Thị trường do chính Hyperliquid triển khai được gọi là thị trường chính thức, còn các thị trường bên thứ ba như txyz dùng chung một hạ tầng cơ sở HyperCore, việc khớp lệnh, số dư, vị thế và thanh toán cuối cùng trên chuỗi đều do HyperCore xử lý.

Điểm khác biệt nằm ở việc thị trường cụ thể do ai vận hành.

HIP-4 có một bộ mẫu dữ liệu cố định, quy định thị trường dự đoán có thể hiển thị văn bản gì, khả năng của sự kiện được đặt tên như thế nào (như Yes/No, Up/Down), có thể điền những từ khóa nào. Trong phạm vi này, bên triển khai thứ ba có thể chọn mẫu, thiết lập tham số và phí, công bố phương pháp xác định kết quả, đồng thời quyết định đưa sự kiện nào lên, khi nào ngừng giao dịch, trích dẫn nguồn dữ liệu nào.

Sau khi kết quả sự kiện được công bố, nguồn dữ liệu không tự động khiến hợp đồng thanh toán. Bên triển khai hoặc settlement sub-deployer được ủy quyền (vai trò chuyên trách thanh toán) cần gửi kết quả thanh toán cho HyperCore, bên này xác minh quyền hạn rồi ghi kết quả lên chuỗi.

Do đó, "triển khai bên thứ ba" nghĩa là điều khoản, phán quyết và việc gửi thanh toán của thị trường cụ thể do bên thứ ba chịu trách nhiệm, tương tự mối quan hệ giữa trang chính của Hyperliquid và các sàn HIP-3.

Hyperliquid quản lý quy tắc giao dịch nền tảng, còn bên triển khai vận hành thị trường.

Cơ chế

Một sự kiện nhị phân có hai kết quả Yes và No. Tài sản thế chấp có thể tách thành hai "token kết quả" bổ trợ cho nhau.

Giả sử giá của Yes là 0,63, thì giá của No tương ứng là 0,37. Mua Yes với giá 0,63 về hiệu quả kinh tế tương đương với bán No với giá 0,37. HyperCore gộp thanh khoản của cả hai bên vào cùng một sổ lệnh.

Việc thanh toán sau khi đáo hạn cũng rất trực tiếp. Khi settleFraction = 1, mỗi token Yes được thanh toán một tài sản báo giá, No bằng 0; khi settleFraction = 0 thì kết quả ngược lại. Một số mẫu còn cho phép giá trị thanh toán từ 0 đến 1, khiến nhiều kết quả ứng viên (như ai sẽ vô địch US Open) cũng có thể tạo thành một câu hỏi, mỗi kết quả có sổ lệnh riêng.

HIP-4 chia "phán quyết thanh toán" thành hai bước. Thị trường trước tiên theo phương pháp công khai, tính ra kết quả từ nguồn dữ liệu đã công bố; sau đó bên triển khai chuyển kết quả thành giá trị thanh toán dùng trên chuỗi và gửi cho HyperCore.

Thị trường Up/Down theo ngày của TradeXYZ cung cấp một ví dụ cụ thể. Theo tài liệu, hệ thống đọc năm cây nến một phút đã đóng trước thời điểm thanh toán, lần lượt tính trung bình giá cao, giá thấp và giá đóng cửa của từng cây nến, rồi lấy trung bình cộng của năm kết quả. Mức giá này cao hơn hẳn strike (giá thực hiện) thì Yes mới thắng; nếu hai mức bằng nhau hoặc giá trung bình thấp hơn thì No thắng.

Cửa sổ năm phút này làm giảm khả năng giao dịch cuối cùng hoặc biến động tức thời ảnh hưởng đến việc thanh toán. Thị trường thể thao giai đoạn đầu dùng ESPN làm nguồn dữ liệu. Việc trận đấu bị hoãn, hủy, hòa hoặc kết quả bị điều chỉnh được xử lý ra sao thì mỗi bên có mẫu và điều khoản cụ thể riêng.

Các bên triển khai HIP-4 như TradeXYZ có thể đặt Events vào cùng tài khoản với giao ngay, cho vay và hợp đồng HIP-3, cho phép nhà giao dịch đồng thời thể hiện phán đoán giá liên tục và kết quả rời rạc tại một thời điểm. Đây là khác biệt bản chất của HIP-4 so với các thị trường dự đoán truyền thống như Polymarket và Kalshi, dù hai thị trường truyền thống này cũng bắt đầu kinh doanh PerpDEX, nhưng so với Hyperliquid, họ còn một chặng đường rất dài về thanh khoản, tâm trí người dùng và trải nghiệm giao dịch.

Cục diện cạnh tranh

Con bài của TradeXYZ là thị trường HIP-3 đã tồn tại. Events có thể lấy giá liên tục từ các hợp đồng vĩnh cửu này, đồng thời kết nối giao dịch sự kiện vào tài khoản người dùng ban đầu. Họ chọn khởi đầu từ Up/Down của cổ phiếu, hàng hóa và Pre-IPO, rồi mở rộng sang các sự kiện thể thao, chính trị và kinh tế, đi theo lộ trình từ giao dịch tài chính mở rộng sang kết quả thực tế.

Theo thống kê của Loris.tools, Events đã giành được 15% thị phần khối lượng giao dịch ngay trong ngày đầu ra mắt. Hai bên triển khai thứ ba khác là Outcome và Skew lần lượt chiếm 75% và 3,5%.

Outcome là bên triển khai HIP-4 sớm nhất, ra mắt vào ngày 29 tháng 8, chiếm lợi thế tiên phong. Kể từ khi ra mắt, Outcome đã triển khai chương trình khuyến khích giao dịch tổng cộng 1 triệu USD, hiện khối lượng giao dịch tích lũy của Outcome vượt 20 triệu USD.

Skew.trade nhận được 500.000 token HYPE do Hyperion DeFi cung cấp. Dự án này tiền thân là Sharp terminal, một thiết bị đầu cuối giao dịch Polymarket, sau đó chuyển sang làm HIP-4. Dự án hiện vẫn đang trong giai đoạn Waitlist, các thị trường đã lên đều thuộc loại cược tăng giảm.

Khi chủng loại thị trường và thanh khoản dần phong phú, Hyperliquid có triển vọng chiếm một vị trí trong thị trường dự đoán. Đối với Polymarket và Kalshi, khi nhà giao dịch có thể hoàn tất đặt cược và phòng ngừa rủi ro trong cùng một tài khoản Hyperliquid, việc giữ chân họ sẽ cần những lý do thuyết phục hơn.