Musk phản bác Morgan Stanley: SpaceX có thể đạt doanh thu 3,5 nghìn tỷ USD vào năm 2033

Nhà sáng lập SpaceX Elon Musk đã công khai phản hồi báo cáo nghiên cứu mới nhất của Morgan Stanley, cho rằng dự báo của ngân hàng này về quy mô doanh thu của công ty là quá thận trọng về mặt thời gian. Cuộc tranh luận công khai xoay quanh định giá và tiềm năng tăng trưởng của SpaceX một lần nữa đưa triển vọng thương mại của công ty hàng không vũ trụ tư nhân này trở thành tâm điểm chú ý của thị trường.

Chuyên gia phân tích Adam Jonas của Morgan Stanley trong báo cáo mới nhất đã đưa ra xếp hạng "Mua" đối với SpaceX, với giá mục tiêu 300 USD, đồng thời dự báo doanh thu của công ty sẽ đạt 3,5 nghìn tỷ USD vào năm 2040. Sau khi báo cáo được công bố, người dùng mạng xã hội X Aaron Burnett chỉ ra rằng dự báo của Morgan Stanley dựa trên các giả định gần như chỉ bằng một nửa mục tiêu của chính SpaceX, và mốc thời gian chậm hơn khoảng 10 năm so với kế hoạch nội bộ của công ty. Musk ngay lập tức phản hồi trên mạng xã hội X: "Ước tính cá nhân của tôi là doanh thu khoảng 3,5 nghìn tỷ USD sẽ đạt được vào khoảng năm 2033."

Tuyên bố này có nghĩa là Musk cho rằng công ty sẽ đạt quy mô doanh thu đó sớm hơn khoảng bảy năm so với dự báo của Morgan Stanley. Đối với các nhà đầu tư, nếu đánh giá của Musk gần với thực tế hơn, mức chiết khấu định giá ngụ ý trong giá cổ phiếu hiện tại sẽ càng rõ rệt hơn. Báo cáo của Morgan Stanley chỉ ra rằng giá cổ phiếu hiện tại của SpaceX vào khoảng 138 USD, tương ứng với hệ số giá/doanh thu dự phóng năm 2028 khoảng 10 lần, và định giá ngụ ý của mảng kinh doanh AI doanh nghiệp gần như bằng không.

Morgan Stanley: SpaceX bị định giá thấp, đưa ra giá mục tiêu 300 USD

Morgan Stanley trong báo cáo mới nhất duy trì xếp hạng "Mua" đối với SpaceX, với giá mục tiêu 300 USD, tương ứng mức tăng hơn gấp đôi so với giá cổ phiếu hiện tại khoảng 137,95 USD. Báo cáo sử dụng phương pháp định giá tổng hợp các bộ phận, chia SpaceX thành bốn mảng kinh doanh chính gồm phóng vũ trụ, kết nối Starlink, AI (bao gồm X và Grok) và AI doanh nghiệp, với định giá tương ứng lần lượt là 8 USD, 118 USD, 8 USD và 165 USD mỗi cổ phiếu.

Báo cáo cho rằng giá cổ phiếu hiện tại gần như không định giá cho mảng kinh doanh AI doanh nghiệp, và giá trị quyền chọn của mảng điện toán trên quỹ đạo cũng chưa được tính đến. Morgan Stanley ước tính rằng mỗi 1GW năng lực điện toán trên quỹ đạo tăng thêm (tính theo 50 USD mỗi watt, biên lợi nhuận gia tăng 70%, định giá EBITDA 10 lần) sẽ đóng góp khoảng 27 USD cho giá cổ phiếu, tương đương khoảng 20% giá cổ phiếu hiện tại.

Báo cáo đồng thời chỉ ra rằng SpaceX hiện đang giao dịch ở mức khoảng 10 lần doanh thu dự phóng năm 2028, tương ứng với tốc độ tăng trưởng doanh thu khoảng 70%; và khoảng 25 lần EBIT (lợi nhuận trước lãi vay và thuế) dự phóng năm 2028, tương ứng với tốc độ tăng trưởng lợi nhuận khoảng 113%. Morgan Stanley cho rằng mức định giá này là hấp dẫn đối với một công ty có quỹ đạo tăng trưởng dốc như vậy.

Căn cứ trăm tỷ USD tại Louisiana: Bước nhảy vọt chiến lược về năng lực phóng

Yếu tố trực tiếp kích hoạt báo cáo là việc SpaceX công bố xây dựng căn cứ phóng mới Starbase LA tại Vermilion Parish, Louisiana, với tổng vốn đầu tư lên tới 100 tỷ USD, dự kiến khởi công vào năm 2027 và thực hiện chuyến phóng đầu tiên vào năm 2029. Căn cứ này sẽ có tới 10 bệ phóng (5 tổ hợp phóng, mỗi tổ hợp được trang bị 2 bệ phóng), cùng với các cơ sở sản xuất chất đẩy, nhà máy điện và nhà ở cho nhân viên, dự kiến tạo ra khoảng 3.000 việc làm trực tiếp.

Morgan Stanley chỉ ra rằng ngay cả khi không phụ thuộc vào việc căn cứ Louisiana đi vào hoạt động toàn diện, dự báo khoảng 5.800 chuyến phóng Starship mỗi năm vào năm 2040 của họ chỉ cần khoảng 8 bệ phóng là có thể thực hiện được. Hiện tại, tổng số bệ phóng mà SpaceX đã lên kế hoạch là 15, phân bố tại Texas, Florida và Louisiana.

Việc chọn Louisiana có nhiều cân nhắc chiến lược. Thứ nhất, vị trí địa lý của bang này cho phép phóng về phía nam qua Vịnh Mexico để thực hiện các quỹ đạo địa cực, có thể bao phủ các quỹ đạo đồng bộ mặt trời dạng bình minh-hoàng hôn mà khó có thể thực hiện từ Texas, Florida hoặc California, mang lại giá trị trực tiếp cho mảng điện toán trên quỹ đạo. Thứ hai, Louisiana là khu vực sản xuất khí đốt tự nhiên lớn thứ ba toàn quốc, trong khi mỗi chuyến phóng Starship cần tiêu thụ hơn 1.000 tấn mêtan lỏng. Thứ ba, trong bối cảnh nhiều bang xuất hiện sự phản đối lưỡng đảng đối với các trung tâm dữ liệu và cơ sở hạ tầng AI, việc phân tán thẩm quyền pháp lý của các cơ sở phóng giúp giảm thiểu rủi ro pháp lý. Ngoài ra, Louisiana còn thiết kế riêng một loạt chính sách ưu đãi cho SpaceX, bao gồm hoàn thuế bán hàng cho các cơ sở hàng không vũ trụ quy mô lớn, mở rộng miễn thuế công nghiệp sang lĩnh vực sản xuất hàng không vũ trụ, và các điều khoản bảo vệ trách nhiệm đối với một số vụ kiện cụ thể.

Starship: Trụ cột cốt lõi của logic giảm chi phí và quy mô phóng

Logic định giá trong báo cáo của Morgan Stanley phụ thuộc rất lớn vào lộ trình giảm chi phí và tăng tần suất phóng của Starship. Báo cáo dự báo chi phí phóng mỗi kg của Starship sẽ giảm từ khoảng 1.000 USD vào năm 2025 (chi phí nội bộ của Falcon 9) xuống khoảng 500 USD vào năm 2030 (tương ứng với 341 chuyến phóng), xuống dưới 200 USD vào năm 2035 (tương ứng với khoảng 2.600 chuyến phóng), và tiếp tục giảm xuống dưới 150 USD vào năm 2040 (tương ứng với khoảng 6.000 chuyến phóng).

Morgan Stanley ví tên lửa tái sử dụng như "thang máy lên vũ trụ", cho rằng Starship với khả năng tải trọng tối đa gấp hơn năm lần Falcon 9, cùng thiết kế tái sử dụng toàn bộ cả tầng một và tầng hai, có khả năng thực tế để nén chi phí phóng thêm gần 10 lần.

Về các giả định cụ thể, Morgan Stanley đã áp dụng lập trường tương đối thận trọng. Báo cáo giả định tàu vũ trụ Starship có tuổi thọ hữu ích dưới 2 lần trong giai đoạn 2027-2029, 3 lần vào năm 2030, 4 lần vào năm 2031, và chỉ đạt khoảng 43 lần vào năm 2040; đối với tầng đẩy, báo cáo giả định SpaceX cần khoảng 8 năm để đạt mức tái sử dụng trên 30 lần, về cơ bản phù hợp với nhịp độ lặp lại lịch sử của Falcon 9.

Báo cáo cũng chỉ ra rằng SpaceX đã công bố hoàn thành nhiệm vụ phóng Starlink cuối cùng của Falcon 9 tại Florida, và trong tương lai tất cả các chuyến phóng Starlink từ Florida sẽ được chuyển hoàn toàn sang Starship. Vì dung lượng đường xuống của mỗi chuyến phóng Starship có thể cao gấp tới 25 lần Falcon 9, sự chuyển đổi này có tác động tương đối hạn chế đến tần suất phóng tổng thể.

Điện toán trên quỹ đạo: Động cơ tăng trưởng nghìn tỷ USD tiếp theo

Morgan Stanley định vị điện toán trên quỹ đạo là biến số cốt lõi cho định giá dài hạn của SpaceX, và trong báo cáo liệt kê đây là động lực chính cho nhu cầu phóng sau năm 2032. Báo cáo cho rằng lợi thế cạnh tranh cốt lõi của điện toán trên quỹ đạo không nằm ở sự ngang bằng tuyệt đối về chi phí với điện toán mặt đất, mà nằm ở khả năng mở rộng và tốc độ triển khai.

Báo cáo trích dẫn hai hợp đồng điện toán đám mây mới mà SpaceX đã ký kết, chỉ ra rằng khách hàng sẵn sàng trả mức phí đáng kể để có được các cụm GPU cao cấp quy mô lớn có thể truy cập ngay lập tức, điều này tương tự như logic của mảng phóng vũ trụ của SpaceX khi vẫn có thể định kỳ tăng giá trong bối cảnh chi phí liên tục giảm. Morgan Stanley dự báo đến cuối năm 2027, năng lực điện toán trên quỹ đạo của SpaceX sẽ đạt 4,9GW, trong khi mục tiêu của chính công ty là khoảng 10GW.

Morgan Stanley đồng thời lưu ý rằng khoản đầu tư 100 tỷ USD vào căn cứ Louisiana sẽ được giải ngân theo từng đợt trong vòng 10 năm, quy mô tương đương với tổng chi phí vốn cho mảng vũ trụ của SpaceX trong mô hình của họ giai đoạn 2026-2035, nhưng chỉ chiếm khoảng 2% tổng chi phí vốn bao gồm cả AI trong cùng kỳ. Báo cáo thừa nhận rằng các kế hoạch chi phí vốn quy mô lớn dễ dàng được công bố trên giấy tờ, nhưng tăng trưởng phải thực sự được hiện thực hóa để có thể liên tục hỗ trợ việc hợp lý hóa đầu tư của SpaceX và thị trường nợ.